Wat was, en nog steeds gebeurt..   

Het was een prachtige dag. De zon scheen, de leerlingen stonden voor de school te wachten op de bus. Het is de derde keer dat de sector economie met de eindexamenkandidaten op bezoek gaat in Kamp Vught, om daar te leren wat toen was, maar wat nog steeds gebeurt.

Als voorbereiding zijn de lessen maatschappijleer in de derde klas aan het einde van het jaar afgesloten met een project, onder leiding van Evert van Veldhuizen en Jacqueline Sandburg. Stichting Kamp Vught heeft een prachtige lessenserie, waarin de leerlingen van onze derde klas in de huid kruipen van personen uit de oorlog. Ze ervaren hoe gemakkelijk het is een oordeel te vellen na een eerste indruk. Ook de schrik dat het soms een heel foute conclusie is, en dat je door communicatie een beter beeld krijgt van mensen.

Door het voorlezen uit een boekje met jeugdherinneringen van mijn vader, krijgen de leerlingen een beeld van het leven in de Zaanstreek tijdens de oorlog. Dit wordt tijdens de lessen Nederlands gedaan in de weken voor de excursie.

Evert van Veldhuizen heeft deze week in alle vierdeklassen een film laten zien, en met de leerlingen nog een keer gesproken over wat toen was, maar wat nog steeds gebeurt.

Albert Meester, journalist van het NHD, was ook uitgenodigd om met zijn vrouw de dag mee te maken. Hij was erg geïnteresseerd hoe pubers dit ervaren. Voor zijn vrouw had het een extra lading, omdat haar opa daar ook gevangen heeft gezeten. Ook voor één van onze leerlingen gold dat, want zijn oma had twee jaar vast gezeten wegens het stelen van tabak.

De chauffeurs van de bus vroegen of ze met ons mee mochten, en natuurlijk was dat goed. Onze anonieme sponsor betaalt via de stichting Phardou de lessenpakketten en de entree, en er was plaats genoeg voor deze mensen.

In het kamp aangekomen zijn we, opgesplitst in drie grote groepen, met de vrijwilligers meegegaan. Zij maken met hun verhaal de situatie van toen duidelijk. De leerlingen en de volwassenen hebben ademloos geluisterd.

Bij het kindermonument hebben we kaarsjes aangestoken en een gedichtje voorgelezen:

De leerlingen zochten de namen van de kinderen die ook in de lessenserie werden genoemd. Roosje Mozes en Horst Eigenwald.

Na de rondleiding hebben we een film gezien waarin ex-kampgevangenen spreken over hun ervaringen. Daarna hebben we een wandeling gemaakt naar de Fusilladeplaats.

Evert heeft daar nog een praatje gehouden voor de leerlingen, zijn trots uitgesproken over hun geweldige houding. Dit werd niet alleen door ons opgemerkt, maar ook door andere mensen. Hij vroeg hen om voor elkaar te zorgen, en alert te zijn, niemand buiten te sluiten en ook niet te oordelen.

Want, het was, en het gebeurt nog steeds.

Het was een prachtige dag. De zon scheen en wij liepen over Kamp Vught, in vrijheid. Er vloeiden tranen, door alles wat was. Er vloeiden ook tranen door een bericht over het overlijden van een vriend van de leerlingen, en we zagen dat ze voor elkaar zorgden. 

In de bus heeft de chauffeur de leerlingen bedankt voor de indrukwekkende ervaring die hij met hen heeft beleefd. Hij zei:’Wat een prachtschool!’

Ja, het was een prachtige dag.

Tineke Alberts