'Als haat de overhand heeft, bestaat menselijkheid niet meer'

Dit wordt de leerlingen van de sector Economie duidelijk als ze bij het kindermonument staan, en horen dat al die 1269 joodse kinderen op transport zijn gesteld naar de nazivernietigingskampen in Sobibor en Auschwitz.  Ze zoeken hier de naam van Roosje Mozes, die ze hebben leren kennen tijdens de lessen Maatschappijleer, die over respect en het effect van vooroordelen gingen.

Esra staat recht onder zijn familienaam, die ook tweemaal voorkomt op het monument. Hij had het direct gezien.

Zelfs Michieltje Prins, het enige kind dat in kamp Vught ter wereld is gekomen, wordt niet gespaard. Hij is drie maanden te vroeg geboren, nadat zijn moeder urenlang op appèl had moeten staan. In Westerbork ontfermt aanvankelijk de kampcommandant zich over de baby, die maar tweeënhalf pond weegt. Als zijn moeder al naar Polen is vertrokken, krijgt Michieltje sondevoeding en elke twee uur enkele druppeltjes cognac. De baby sterkt aan tot zes pond, waarna hij alsnog op transport wordt gesteld, alleen.

De klassen zijn onder de indruk van de verhalen van de vrijwilligers, die het belangrijk vinden dat de boodschap doorgegeven wordt: Laat elkaar in je waarde, probeer met elkaar om te gaan en sluit mensen niet uit.

De gang over de maquette laat zien hoe groot dit strafkamp was. In de barakken wordt duidelijk hoe de mensen in een kleine ruimte moesten overleven. In het crematorium zien ze de authentieke ovens en horen hoe respectloos er om werd gegaan met de overblijfselen van gestorvenen. Gruwelijk, sadistisch, vernederend was het lot van mensen die veroordeeld waren tot Kamp Vught.

Later wordt er ook wel over gepraat, want is dit mogelijk in deze tijd? Ja hoor, zegt Arjan, bij ons in Bosnië is dat ook gebeurd. Dat zijn dezelfde verhalen, dus het is wel mogelijk.

Het moet allemaal natuurlijk bezinken, en wij kunnen als docenten alleen maar hopen dat dit project ertoe doet. Ikzelf ben ervan overtuigd: ‘Stop maar zoveel mogelijk goeds in een kind, dan komt het er ooit wel uit. Wanneer en hoe mogen

we niet kiezen, maar dat geeft niet’.

Tineke Alberts